PWP

Home

2017, Volume 96, Issue 3

Nowa definicja środka zastępczego w ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii – czy jest potrzebna?


Czesław P. Kłak1
-------------------------------------------------------------------------------------------------
1Katedra Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Kryminalistyki i Kryminologii, Rzeszowska Szkoła Wyższa WSPIA


Author for correspondence: Czesław P. Kłak; Katedra Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Kryminalistyki i Kryminologii, Rzeszowska Szkoła Wyższa WSPIA; email: czeslawklak@interia.pl

Czesław P. Kłak: -



Full text

Summary (original language)

Artykuł dotyczy problematyki definicji „środka zastępczego” w rozu-mieniu ustawy z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii. Autor wskazuje, że w obecnym stanie prawnym przyjęta definicja „środka zastępczego” bazuje na tzw. kryterium formalnym, albowiem środkiem zastępczym jest produkt zawierający co najmniej jedną nową substancję psychoaktywną lub inną o podobnym działaniu na ośrodkowy układ ner-wowy (art. 4 pkt 27), przy czym nowa substancja psychoaktywna to tylko taka, która jest określona przez ministra właściwego do spraw zdrowia na podstawie art. 44b ust. 2 ustawy. W konsekwencji nie każda substancja psychoaktywna występująca w obrocie będzie spełniała wskazane kry-terium, a w efekcie stanowiła podstawę do uznania produktu za środek zastępczy. Wprawdzie stworzono możliwość oceny, czy zakwestionowana substancja nie jest „podobna” do nowej substancji psychoaktywnej w ro-zumieniu ustawy, ale po pierwsze − nie wskazano żadnych kryteriów dokonania takiej oceny, a po drugie − rozwiązanie to nie znajduje zasto-sowania w przypadku gdy na rynku pojawia się całkowicie nowy produkt, zawierający skład chemiczny, który nie może być porównany do składu chemicznego znanej substancji. Tym samym w obecnym stanie prawnym istnieje możliwość, że produkt, który pojawi się na rynku nie będzie mógł być uznany za środek zastępczy w rozumieniu ustawy, a w konsekwencji nie będzie objęty żadnym nadzorem. Autor postuluje więc przyjęcie odmiennego rozwiązania i wprowadzenie do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii nowej definicji środka zastępczego, eliminującej kryterium formalne i bazującej wyłącznie na kryterium merytorycznym. W koń-cowej części publikacji autor odnosi się do projektu nowelizacji ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, zgłoszonego przez Ministerstwo Zdrowia (projekt z 23 listopada 2017 r.), wskazując na jego mankamenty w kon-tekście potrzeby wprowadzenia rozwiązań umożliwiających skuteczną walkę z problemem dostępności nowych substancji psychoaktywnych, z uwzględnieniem jego skali, charakteru i dynamiki.


Key words

środek odurzający, substancja psychotropowa, nowa substancja psychoaktywna, psychoactive drugs, new psychoactive substance, surrogate substance, substitute ingredient, criminal justice policy